Η Γαλλία επιλέγει ΕΕ και όχι ΝΑΤΟ- ζητά ενεργοποίηση της ρήτρας αμοιβαίας άμυνας

Ο Πρόεδρος Φρανσουά Ολάντ δήλωσε ότι θα επικαλεστεί τη «ρήτρα αμοιβαίας άμυνας» της Ευρωπαϊκής Ένωσης για πρώτη φορά για την καταπολέμηση των δραστών των επιθέσεων στο Παρίσι, ποντάροντας στη στήριξη της ΕΕ έναντι του ΝΑΤΟ στον αγώνα της χώρας του ενάντια στο Ισλαμικό Κράτος.

Μιλώντας τη Δευτέρα (16 Νοεμβρίου) κατά τη διάρκεια κοινής συνεδρίασης των δύο σωμάτων του κοινοβουλίου στις Βερσαλλίες, ο Ολάντ δήλωσε ότι «η Γαλλία είναι σε πόλεμο» και ότι οι τζιχαντιστές «δεν είναι μόνο ένας εχθρός της Γαλλίας, αλλά εχθρός της Ευρώπης».

Μετά τη δολοφονία 129 ατόμων την Παρασκευή (13 Νοεμβρίου), ο Ολάντ δήλωσε ότι η Γαλλία έχει δεσμευτεί να «καταστρέψει» το Ισλαμικό Κράτος.

Σε μια αιφνιδιαστική κίνηση, ο ίδιος είπε στους βουλευτέςότι η Γαλλία θα επικαλεστεί το άρθρο 42.7 της Συνθήκης της ΕΕ κατά τη διάρκεια συνάντησης των υπουργών Άμυνας της ΕΕ την Τρίτη (17 Νοεμβρίου). Το άρθρο «προβλέπει ότι όταν ένα κράτος δέχεται επίθεση, όλα τα κράτη μέλη πρέπει να προσφέρουν την αλληλεγγύη τους για την αντιμετώπιση της επίθεσης», υπενθύμισε ο Ολάντ.

Η Φεντερίκα Μογκερίνι, Ύπατη Εκπρόσωπος της ΕΕ για Θέματα Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφάλειας, δήλωσε σε δημοσιογράφους στις Βρυξέλλες λίγο μετά την ομιλία του Ολάντ ότι η ενεργοποίηση αυτής της ρήτρας «είναι δυνατή, αλλά δεν έχει αποφασιστεί ακόμη».

Οι Γάλλοι δεν είχαν γνωστοποιήσει την πρόθεσή τους να κάνουν χρήση της ρήτρας κατά τη διάρκεια συνάντησης των υπουργών Εξωτερικών τη Δευτέρα (16 Νοεμβρίου), είπε, αν και προηγουμένως είχε ενημερωθεί από τον εκπρόσωπο της Γαλλίας για την πρόθεσή τους.

Διακυβερνητική λύση

Ο Γάλλος πρόεδρος ήταν προσεκτικός που επικαλέστηκε το άρθρο 42,7, αντί το άρθρο 222 της Συνθήκης ΕΕ (η λεγόμενη «ρήτρα αλληλεγγύης»). Ενώ η τελευταία ανοίγει το δρόμο για μεγαλύτερη συμμετοχή των θεσμικών οργάνων της ΕΕ, το πρώτο είναι μάλλον μια διακυβερνητική λύση που επιτρέπει το Παρίσι να διαδραματίσει μεγαλύτερο ρόλο.

Επιπλέον, λόγω της αυστηρής διατύπωσης του άρθρου 222, αξιωματούχος της ΕΕ θεώρησε «απίθανο» η Γαλλία να ζητήσει την ενεργοποίηση αυτής της νομικής διάταξης.

Αν και η «ρήτρα αλληλεγγύης» είχε περιληφθεί στη συνθήκη της ΕΕ με ακρίβεια σε σχέση με την τρομοκρατία, απαιτεί το θιγόμενο κράτος μέλος να έχει αξιοποιήσει όλα τα «μέσα και εργαλεία», σε εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο, και «θεωρεί ότι η κατάσταση υπερβαίνει την ικανότητα ανταπόκρισης».

Είναι αξιοσημείωτο το γεγονός ότι η Γαλλία στράφηκε προς τις Συνθήκες της ΕΕ και όχι προς το Βορειοπατλαντικό Σύμφωνο και το άρθρο 5. Η προτεραιότητα που δίνεται στην υποστήριξη της ΕΕ αντί του ΝΑΤΟ απηχεί τη μακροχρόνια στήριξη της Γαλλίας για μια αυτόνομη ευρωπαϊκή πολιτική άμυνας χωρίς παρεμβάσεις από την Ουάσινγκτον. Θα μπορούσε επίσης να αποτελέσει κρίσιμη δοκιμασία για το πώς συντονίζονται ΕΕ και το ΝΑΤΟ σε περίπτωση απειλής σε ευρωπαϊκό έδαφος.

Το άρθρο 42.7 ορίζει ότι, εφόσον έχει ενεργοποιηθεί, οι δεσμεύσεις και η συνεργασία στον τομέα αυτό «θα πρέπει να είναι συνεπείς με τις δεσμεύσεις στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ, το οποίο, για εκείνα τα κράτη που είναι μέλη του, παραμένει θεμέλιο της συλλογικής τους άμυνας».

πηγή: www.euractiv.gr / φωτογραφία: vasse nicolas,antoine