Μεγαλύτερη προστασία για τους πληροφοριοδότες δημοσίου συμφέροντος

Ολοένα και μεγαλύτερη καθίσταται η ανάγκη για την πλήρη προστασία των πληροφοριοδοτών δημοσίου συμφέροντος, γνωστών ως «whistleblowers», καθώς υπάρχουν πολλές περιπτώσεις στις οποίες οι μάρτυρες σιωπούν, φοβούμενοι ενδεχόμενες συνέπειες.

Οι «whistleblowers» αποτελούν τα πρόσωπα-κλειδια στην αποκάλυψη πληροφοριών που σχετίζονται άμεσα με περιπτώσεις απάτης, κατάχρησης εξουσίας και διαφθοράς, οι οποίες μπορεί να συμβαίνουν σε κάποιον οργανισμό του δημόσιου ή ιδιωτικού τομέα.

Τον Μάιο του 2016, σε συνέχεια της διαρροής των «Panama Papers», το Συμβούλιο θέσπισε κανονισμούς, σύμφωνα με τους οποίους οι μάρτυρες δημοσίου συμφέροντος θα λαμβάνουν νομική προστασία, η οποία θα άπτεται στη νομοθεσία των κράτών μελών.

Ωστόσο, οι κίνδυνοι ποικίλουν για τους πληροφοριοδότες, καθώς διακινδυνεύουν την επαγγελματική τους πορεία, ενώ διαταράσσεται άμεσα η προσωπική τους ζωή.

Χαρακτηριστικές ήταν οι αναφορές μαρτύρων δημοσίου συμφέροντος για τα προβλήματα που αντιμετώπισαν στη μετέπειτα πορεία, σε εκδήλωση που πραγματοποιήθηκε από τον βουλευτή της ευρωομάδας της Αριστεράς, Στέλιο Κούλογλου.

«Παραιτήθηκα από τη θέση μου και εδώ και εννέα χρόνια δεν έχω βρεί άλλη δουλειά. Είναι όλοι φοβισμένοι γιατί τους απειλούν. Όλα τα μεγαλύτερα πολιτικά κόμματα της Ιρλανδίας γνωρίζουν την ιστορία μου αλλά πρακτικά τίποτα δεν έγινε», δήλωσε ο Τζόναθαν Σούγκαρμαν, πρώην διαχειριστής κινδύνου για τη θυγατρική της ιταλικής τράπεζας UniCredit στην Ιρλανδία.

«Ήθελαν να με τιμωρήσουν για να αποτρέψουν και άλλους από παρόμοιες αποκαλύψεις» ανέφερε ο whistleblower Ρούντολφ Ελμερ ο οποίος φυλακίστηκε λόγω αναφοράς του σε τραπεζικά απόρρητα, ενώ έχασε συγγενείς και φίλους. Τόνισε επίσης ότι οι φορολογικοί παράδεισοι μέσω των αρχών κάνουν κατά μέτωπο επίθεση σε όποιον προσπαθεί να τους διαβάλλει.

Ταμείο για την προστασία των «whistleblowers»

Ο Ολλανδός ευρωβουλευτής της Aριστεράς, Ντενίς Ντε Γιονγκ, μέλος της ομάδας εργασίας του Ευρωκοινοβουλίου για τους whistleblowers είπε ότι πρέπει να δοθεί σαφής ορισμός της έννοιας του whistleblower, να ιδρυθεί ευρωπαϊκό ταμείο για την προστασία τoυς, ένας ανεξάρτητος ευρωπαϊκός θεσμός που θα τους παρέχει αρωγή και ένα ειδικό γραφείο στο Ευρωκοινοβούλιο με πολύ υψηλές προδιαγραφές για τη διαχείρηση των πληροφοριών.

«Στην πιο πρόσφατη έκθεση της Διεθνούς Διαφάνειας για το παγκόσμιο βαρόμετρο διαφθοράς αναφέρεται ότι το ¼ των ευρωπαίων πολιτών θεωρεί ότι ο  πιο αποτελεσματικός τρόπος καταπολέμησης της διαφθοράς είναι να την καταγγέλει ευθέως. Ωστόσο, δύο στους τρεις πληροφοριοδότες έχουν υποστεί αντίποινα για τις αποκαλύψεις τους και ο φόβος είναι μεγάλος», είπε ο Καρλ Ντόλαν  διευθυντής της Διεθνούς Διαφάνειας.